Ewa Grzegorzewska-Mischka, Wojciech Wyrzykowski
nr: book00009
ISBN: 8375991333
ISBN13: 9788375991338
wydawca: BookMarket
rok wydania: 2009
oprawa miękka
212 str.
format: 164x238
Możliwość wysłania w ciągu 1 dnia roboczego
Rozwiązania zmierzające do stworzenia sprzyjających warunków rozwoju przedsiębiorczości są najważniejszym obszarem działań w ogólnoświatowej konkurencji gospodarczej. Każdy kraj stara się skonstruować najbardziej przyjazne przedsiębiorcom warunki prowadzenia działalności, a znoszenie barier międzygranicznych skutkuje przepływem kapitałów i inicjatyw gospodarczych do takich państw. Prawne warunki rozwoju przedsiębiorczości mają charakter lokalny i nie są przedmiotem działań harmonizujących, również na terenie Unii Europejskiej. To powoduje, że stają się one elementem i narzędziem gry konkurencyjnej. Tym bardziej inicjatywa poszczególnych państw w tworzeniu własnych systemów prawa sprzyjających przedsiębiorczości nabiera podstawowego znaczenia w kształtowaniu ich pozycji gospodarczej, wielkości dochodu i dobrobytu ich obywateli. Roli przedsiębiorczości nie można przecenić. To ona jest pierwotnym źródłem majątku narodowego, wielkości danin publicznych, wynagrodzeń obywateli czy też satysfakcji zawodowej.
Przedsiębiorczość jest podstawowym czynnikiem wzrostu aktywności gospodarczej w każdym kraju. Można ją zdefiniować jako pewien zbiór nowatorskich zachowań, oparty na umiejętności dostrzegania potrzeb otoczenia i zdolności do wykorzystywania nadarzających się okazji oraz poniesienia ryzyka rynkowego związanego z ich wdrożeniem. Ma ona charakter obiektywny i cechuje się kreatywnością oraz twórczym charakterem podejmowanych działań. Jednak aby można było mówić o przedsiębiorczości, potrzebne są, oprócz inicjatywy samych przedsiębiorców, również rozwiązania systemowe sprzyjające jej rozwojowi, w głównej mierze szeroko rozumiany system prawa gospodarczego. Jego ocena składa się na konstrukcję ogólnych wskaźników charakteryzujących warunki prowadzenia działalności gospodarczej w danym kraju, często określane mianem wskaźników „wolności gospodarczej”1 . Zakres, jaki utożsamiano z wolnością gospodarczą, w ostatnich kilkudziesięciu latach w Polsce był bardzo zróżnicowany. Jego realne granice były bardzo silnie związane z prowadzoną aktualnie polityką gospodarczą i społeczną, a przede wszystkim z istniejącą formacją ustrojową oraz procesami jej transformacji. Proces zmian i doskonalenia obszaru wolności gospodarczej na pewno nie jest zakończony i wymaga, jak się wydaje, znacznie bardziej intensywnych działań niż podejmowane w polskiej praktyce. Ważne jest również to, że same deklaracje dotyczące istniejącej swobody gospodarczej, wyrażane w ustawach, są niewystarczające.
Obecnie w Polsce jest zarejestrowanych ponad 3,5 mln przedsiębiorców, lecz aktywnie działalność gospodarczą prowadzi jedynie około 50% nich. Obowiązujący dziś przedsiębiorców podstawowy akt prawny, zwany Konstytucją przedsiębiorczości, czyli Ustawa z 2 lipca 2004 roku o swobodzie działalności gospodarczej2 (kilkakrotnie już nowelizowana), nadal nie w pełni zadowala przedsiębiorców i stąd ciągłe dyskusje nad tym, co należy w jej zakresie zmienić. Ostatnio dokonane zmiany, sygnalizowane jako radykalnie upraszczające procedurę rejestracji, okazały się pomyłką. Rejestracja firm w jednym okienku miała ulżyć biznesmenom zmęczonym bieganiem od instytucji do instytucji, tymczasem procedura stała się bardziej skomplikowana niż przed zmianą ustawy. Czas na załatwienie wszelkich formalności miał się skrócić, a w efekcie o kilka dni się wydłużył. Rząd już zapowiada zmianę przepisów.
W ostatnich kilku latach szeroko podkreślano sytuację nadmiernej liczby kontroli przedsiębiorców, wręcz destrukcyjną dla gospodarki narodowej, w tym przede wszystkim kontroli podatkowych i skarbowych, braku stabilizacji przepisów podatkowych oraz ich niejasności i nieostrości, skutkujących olbrzymią liczbą — często sprzecznych wzajemnie — interpretacji, wykładni czy wyjaśnień. Ważnym elementem postulowanych zmian były wnioski o jednoznaczność pojęcia „przedsiębiorca” i „działalność gospodarcza” w polskim prawodawstwie gospodarczym. Zmiany wprowadzone w 2009 roku w Ustawie o swobodzie działalności gospodarczej w tym aspekcie wprowadziły istotne zmiany. Sformułowano zasady prowadzenia kontroli przedsiębiorców. Ograniczono czas ich trwania oraz wprowadzono prawo do interpretacji prawa gospodarczego. Jednak nadal szczególne znaczenie dla polskiej gospodarki ma poprawa warunków ramowych prowadzenia działalności gospodarczej. Mimo dokonywanych prób zmian i modernizacji prawodawstwa w tym zakresie, przeprowadzanych w ciągu ostatnich kilkunastu lat, nadal prowadzenie działalności gospodarczej w Polsce wiąże się z koniecznością pokonywania barier administracyjno-prawnych, dużym ryzykiem oraz wysokimi, często nieuzasadnionymi kosztami.
Rodzaj prowadzonej przez państwo polityki ekonomicznej jest podstawowym sposobem oddziaływania na sektor przedsiębiorstw. Stąd też można powiedzieć, że dobre prawo i dobre jego rozwiązania to jedna z ważnych podstaw rozwijania — obecnie i w przyszłości — aktywności biznesowej osób prowadzących działalność gospodarczą lub chcących ją dopiero prowadzić. Według światowych statystyk Polska nie należy do krajów przyjaznych biznesowi. Brak istotnych reform, stagnacja przy prowadzonych w tym samym czasie intensywnych reformach w innych krajach powodują, że w tych klasyfikacjach będziemy zajmować coraz gorsze pozycje. W 2006 roku spośród 178 krajów Polska została sklasyfikowana na 68. miejscu; w 2008 roku spadła na 77. pozycję3. Wszystkie kraje Europy Wschodniej znalazły się w tych klasyfikacjach przed naszym krajem. Dla inwestorów nie ma większego znaczenia, na którym miejscu Polska jest sklasyfikowana, lecz czynniki, które decydują o pozycji w tej klasyfikacji. Już sama faza rejestracji działalności bardzo zniechęca. Przedsiębiorca — zamiast poświęcić większość swego czasu na właściwe przygotowanie samego przedsięwzięcia, rozpoczęcie działań marketingowych — jest zmuszony pokonywać procedury biurokratyczne. W Polsce, rejestrując indywidualną działalność gospodarczą, należy zrealizować 10 procedur (119. pozycja w światowym rankingu), a mimo ustawowego 14-dniowego okresu wyznaczonego na wydanie zaświadczenia o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej w rzeczywistości w 2008 roku zajmowało to średnio 31 dni (106. lokata w światowym rankingu). W najwyżej sklasyfikowanych w rankingu krajach parametry te wynosiły odpowiednio: w Nowej Zelandii — liczba procedur: 1, okres zakładania działalności: 1 dzień; podobnie w Kanadzie — liczba procedur: 1, okres na wydanie zezwolenia: 2 dni. Przykład bliższy nam geograficznie to Węgry, gdzie liczba niezbędnych procedur jest ograniczona do 4, a średni czas rejestracji działalności gospodarczej wynosi 4 dni.
Jeśliby z 10 parametrów wpływających na klasyfikację wyłączyć dwa (łatwość dostępu do kredytów4 i prawną ochronę inwestorów), to Polska w tej klasyfikacji zajęłaby miejsce daleko poza pierwszą setką. O klasyfikacji łącznej zadecydowała ocena następujących obszarów przedsiębiorczości:
— rozpoczynanie działalności gospodarczej – 45. pozycja;
— uzyskiwanie pozwoleń budowlanych – 158. pozycja;
— warunki zatrudniania pracowników — 82. pozycja;
— dostępność do kredytów — 28. pozycja;
— ochrona prawna przedsiębiorców — 38. pozycja;
— system podatkowy — 142. pozycja;
— łatwość prowadzenia transakcji z zagranicą — 41. pozycja;
— wiarygodność kontrahentów — 68. pozycja;
— procedura likwidacji działalności gospodarczej — 82. pozycja.
Tradycyjnie już Polska zajmuje bardzo odległą pozycję w klasyfikacjach dotyczących przyjazności systemu podatkowego dla przedsiębiorców. Na taką sytuację już od wielu lat wpływają przede wszystkim: liczba płatności podatkowych dokonywanych w ciągu roku wynosząca 40, łączny przeciętny czas w roku potrzebny do realizacji zobowiązań podatkowych (deklaracje, dokumentacja, płatności) wynoszący 418 godzin oraz ogólne obciążenie podatkowe dochodu przedsiębiorcy (wliczając wszystkie podatki) wynoszące w 2008 roku w Polsce 40,2% dochodu. Prawidłowo funkcjonujący system podatkowy ma dla przedsiębiorczości podstawowe znaczenie. W Polsce zasadniczym problemem w tym zakresie jest brak strategii podatkowej państwa wobec przedsiębiorców. Brak podatkowej strategii państwa wobec podmiotów gospodarczych skutkuje jej brakiem u samych przedsiębiorców. Bezskuteczne są zatem próby zastosowania jednych z najważniejszych elementów
Copyright © by VMGroup, WSZELKIE PRAWA ZASTRZEŻONE.
Wydawca: VM Media sp. z o.o. VM Group sp.k., ul. Świętokrzyska 73, 80-180 Gdańsk. tel: (+48 58) 320 94 94, e-mail: bookmarket@bookmarket.pl
Firma wpisana do Krajowego Rejestru Sądowego przez Sąd Rejonowy w Gdańsku, XII Wydział Gospodarczy KRS: 0000266430